QRP-Labs QMX Opgeblazen
Met QMX in de hand en op vakantie het goede voornemen om eens een SOTA te doen. Je bent een beginnend radioamateur en je legt de lat gelijk hoog.
SSB pota jagen vanaf de caravan
Vanuit het weiland is het prima met een stoeltje te doen. Een draadje gespannen vanaf de caravan, ik had nog geen lange stok, en gelijk op de banden. Dit was ook de eerste test of ik een SSB verbinding met het apparaat kan maken. Wonderbaarlijk genoeg lukt dit ook nog. M7CUW valt de eer om mijn eerste SSB contact te zijn. Een beetje onwennig over wat ik allemaal moet uitwisselen neemt deze OM rustig de tijd om mij door alle verplichte uitwisselingen heen te helpen. Al snel heb ik begrepen dat ik met een 47 doorkom en aangezien hij vrij helder is bij mij kan ik hem een 57 doen toekomen. Daarna volgt nog even de uitwisseling van het park nummer, GB-569, en het gesprek is teneinde.
Na dit mooie succes smaakt het naar meer. Niet snel daarna vormt het snode plan in mijn hoofd om eens een SOTA te proberen. We zitten in Oostenrijk, het weer is goed; We gaan ervoor!
Kerkje boven op de Schmittenhohe
Eenmaal aangekomen realiseer ik me dat ik de 15m antennedraad ben vergeten. Dommerik!, dat is geheel niet handig. Maar ik had wel een 20m draad bij me. Dan zal ik toch wel in staat moeten zijn om die ’even’ in te korten?
Zo snel als de gedachte door m’n hoofd schiet, sta ik ook al de draad op gevoel in te korten. De QMX heeft een kleine SWR tune functie, dus laat ik eens kijken wat het doet. Deze kleine tune functie test met 25% van het vermogen of alles goed is. Na veel testen en tunen krijg ik de draad niet super goed, maar ik meen een SWR van 1.8:1 te hebben. Daarmee dacht ik toch wel klaar te zijn?
Laten we eens beginnen met een FT7 activiteit. Ik doe een CQ SOTA, nog een CQ SOTA… er komt niet gelijk een reactie, maar dat is normaal. We doen nog een paar CQ’s en het apparaat schiet in S(toring). Even uit, even aan, S is weg. Laten we het nog eens doen.
Game Over!
74ACT08 doorgebrand.
Tevens voel ik aan de achterkant dat het apparaat te warm is en er komt een kenmerkende geur naar voren. Het voelt en ruikt alsof de BS170’s de geest hebben gegeven.
Eenmaal terug bij de caravan aangekomen maak ik het apparaat open om de schade op te nemen. De BS170’s lijken visueel onbeschadigd. Dan maar m’n andere zintuig inzetten. Even snuffelen over de print om die geur op te sporen. Al snel nemen de ogen het over van de neus. Het slachtoffer is gevonden. Aan de andere kant van de print, tegenover de BS170’s zit een quad-end 74ACT08 SOIC-14. De schade is hier goed te zien. Met alle beste wil van de wereld, kan ik dit niet repareren in de caravan.
Als ik het onderdeel probeer op te zoeken online, dan komt ik alleen maar Digikey of Mouser tegen als leverancier. Dat wordt een dure reparatie! Niet omdat de onderdelen zo duur zijn, maar omdat er €20,- aan verzendkosten in rekening wordt gebracht. Zo wordt een onderdeeltje van slechts €1,- wel heel duur.
Na wat berichten uit te hebben gewisseld met collega amateurs in de QMX mailgroepen, kom ik er achter dat het een vrij generiek onderdeel is. Dus vol goede moed nog eens het internet opgedoken kom ik het bedrijf Farnell tegen. Dit bedrijf hanteert maar €12,95 verzendkosten en heeft toevallig ook een aantal extra onderdelen die ik nodig heb. Prima om de verzendkosten zo over meer producten te verdelen.
Eenmaal terug in Nederland aangekomen liggen de onderdelen al op de deurmat te wachten en kan ik snel aan de slag. Omdat het niet zeker was of de BS170 eind trappen ook stuk zijn en deze ‘slechts’ € 0,10 per stuk kosten was de beslissing snel gemaakt om deze preventief te vervangen. Dit blijkt nog een aardige opgave. Het PCB van de QMX bestaat uit zes lagen met uitzonderlijk veel contactmateriaal rond de BS170’s. Dit om voor voldoende koeling en goed contact te zorgen. Al met al een flinke (de)soldeerklus.

74ACT08 pcb spoor omgebogen.
De 74ACT08 laat zich relatief makkelijk verwijderen, maar mijn onervarenheid met kleine onderdelen solderen komt hierbij als een boemerang bij mij terug. Ik trek helaas een spoortje stuk. Met meer geluk dan wijsheid blijkt dat ik alleen het spoortje van het PCB los heb gekregen. Het gehele contact is nog heel, het moet alleen even terug op het pcb gezet worden. Met een klein druppeltje lijm op een stukje rest-poot van de BS170 smeer ik het pcb in en hou met een pincet het spoor enige minuten op z’n plek. Wonder boven wonder is daarmee het probleem opgelost. Enkele momenten later is de vervangende 74ACT08 vastgezet met en kleine soldeerbout. Zodra alles is afgekoeld kan de QMX aangezet worden. Het vervloekte scherm-des-doods blijft gelukkig weg en ik zie dat de QMX normaal door zijn interne controles heen komt en opstart.
Op een drafje ga ik met gezwinde spoed naar de tuin. Ergens in de voorgaande dagen was namelijk ook het pakketje van Ali Express aangekomen. Een mooie verticale RVS telescoop antenne van 5.6m gemaakt voor de 20m band. Ik ben hier op gekomen na een mooie demonstratie van Cor - PA4Q, die deze antenne een week voor mijn vertrek naar Oostenrijk had laten zien op de Veron A18 avond. Na een snelle controle op de VNA lijkt alles dik in orde met een SWR van 1.05. Hier durf ik de QMX wel op aan te sluiten.
De QMX wordt aangesloten en weldra is daar de eerste connectie gewerkt. Aan PC5R de eer om mijn eerste contact te zijn na deze lange onderbreking. Nu toch wat voorzichtiger aan doen met de QMX. Er zit weinig bescherming in het apparaat. De interne SWR bescherming van 3:1 SWR doet het wel, maar als je onhandig loopt te tunen met een draad antenne als beginneling kan je hier toch je systeem mee kapot krijgen. De antennedraad is inmiddels ook vervangen na dat bleek dat deze inderdaad soms haperde bij het doormeten.
Dit was weer een wijze les. De volgende keer de juiste antenne mee. Zo niet, dan maar beter een dagje overslaan en je spullen heel houden.